Ustawa o podatku od towarów i usług dokładnie określają przypadki, kiedy przedsiębiorca ma możliwość zmniejszyć wymiar podatku VAT. Istnieją jednak takie sytuacje, w których jest to niewykonalne, a nieprawidłowa interpretacja przepisów, grozi odpowiedzialnością karną.
Odliczenie VAT to inaczej, zmniejszenie o wymiar podatku VAT, kwoty należnego podatku z tytułu zrealizowanej sprzedaży. W rezultacie, przekłada się na zmniejszenie wartości podatku należnego do zapłaty lub powstaniem nadwyżki, którą można przenieść na kolejny okres rozliczeniowy.
Kiedy można odliczyć podatek VAT
Przedsiębiorcy przysługuje prawo do odliczania VAT w zakresie, towarów i usług, używanych przy realizacji czynności opodatkowanych. Ponadto, zakup usług lub towarów powinien być związany z posiadaną przez podatnika działalnością gospodarczą.
Ustawa przewiduje jednakże wiele wyjątków, rozszerzających prawo do odliczeń podatkowych na przypadki, w których podatek naliczony nie ma związku z czynnością opodatkowaną.. Dzielą się one na trzy grupy:
Import zagraniczny
Właściciel działalności gospodarczej może odliczyć podatek VAT, jeśli importowane albo nabyte towary lub usługi dotyczą:
- wydania prezentów, próbek, drukowanych materiałów reklamowych (artykuł7 ustęp3-7 ustawy o VAT)
- dostawy towarów lub świadczenia usług przez podatnika poza granicami kraju (więc formalnie nieopodatkowanych), jeśli sumy te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a właściciel działalności gospodarczej jest w posiadaniu dokumentów ,z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami
Złoto jako towar
Przedsiębiorca może odliczyć podatek VAT również w sytuacji, jeżeli wykonując czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 122 ustęp 1 ustawy o podatku od towarów i usług (dot. złota inwestycyjnego), nabywa:
- usługi , które polegają na zmianie postaci, masy lub próby złota, w tym złota inwestycyjnego, w tym również wewnątrz wspólnoty europejskiej, albo importuje towar lub usługi, związane z wytworzeniem lub przetworzeniem złota inwestycyjnego
- złoto inwestycyjne od podatnika wytwarzającego lub przetwarzającego złoto w celach przemysłowych albo dostarcza złoto w celach przemysłowych, w tym również wewnątrz krajów Unii Europejskiej, lub importuje złoto inne niż złoto inwestycyjne, jeśli to złoto jest następnie przekształcone w złoto inwestycyjne przez tego podatnika lub na jego rzecz
Usługi niematerialne
Podatnik, zgodnie z art.27 ustęp 3 punkt 1 ustawy o VAT, ma również prawo do odliczenia podatku VAT, jeżeli miejscem świadczenia usług niematerialnych jest terytorium państwa poza Unią Europejską albo jeśli usługi dotyczą bezpośrednio towarów eksportowanych, pod warunkiem posiadania dokumentów potwierdzające związek odliczonego podatku z tymi czynnościami|jest w posiadaniu dokumentów ,potwierdzających związek odliczonego podatku z tymi czynnościami:
- transakcji, w tym pośrednictwa, z wyłączeniem zarządzania i przechowywania, których przedmiotem są akcje, udziały w spółkach i stowarzyszeniach, obligacje i inne papiery wartościowe - z wyłączeniem dokumentów ustanawiających tytuł prawny do towarów lub udziałów
- udzielania i pośrednictwa w udzieleniu kredytu oraz zarządzania kredytem przez kredytodawcę
- transakcji reasekuracyjnych i ubezpieczeniowych, w tym także świadczonych przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych
- transakcji, w tym pośrednictwa, dotyczących rachunków terminowych i bieżących, przelewów, płatności, długów, czeków i innych zbywalnych instrumentów finansowych, z wyłączeniem inkasa należności i faktoringu
- pośrednictwa albo wszelkich działań w zakresie gwarancji kredytowych, albo jakiegokolwiek innego zabezpieczenia pieniędzy oraz zarządzania gwarancjami kredytowymi przez kredytodawcę
- transakcji, w tym pośrednictwa dotyczącego walut, banknotów i monet używanych jako prawne środki płatnicze - z wyłączeniem przedmiotów kolekcjonerskich